DOSSIERS
Alle dossiers

Privacy  

IT 5668

HvJEU: EDPS kan wijziging Europol-regels niet aanvechten

HvJ EU 17 nov 2026, IT 5668; ECLI:EU:C:2026:984 (EDPS tegen Europees Parlement en Raad), https://itenrecht.nl/artikelen/hvjeu-edps-kan-wijziging-europol-regels-niet-aanvechten

HvJ EU 17 november 2026, IT 5668; IEFbe 4411; C-698/23 P; ECLI:EU:C:2026:984 (EDPS tegen Europees Parlement en Raad). In deze zaak tussen de Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming (EDPS) enerzijds en het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie anderzijds staat de vraag centraal of de EDPS zelfstandig beroep tot nietigverklaring kan instellen tegen gewijzigde Europese regelgeving over de verwerking van persoonsgegevens door Europol. Op 3 januari 2022 droeg de EDPS Europol op om persoonsgegevens binnen bepaalde termijnen te categoriseren en gegevens die niet aan de wettelijke vereisten voldeden vervolgens te verwijderen. Later dat jaar wijzigde de Uniewetgever de Europol-verordening. Daarbij werden overgangsbepalingen ingevoerd die Europol onder bepaalde voorwaarden toestaan eerder ontvangen persoonsgegevens langer te verwerken en te bewaren. Volgens de EDPS legaliseren deze bepalingen met terugwerkende kracht gegevensverwerkingen die eerder in strijd waren met de geldende regelgeving. Daarmee zouden zij zijn onafhankelijkheid en toezichthoudende bevoegdheden aantasten. De EDPS stelde beroep tot nietigverklaring in tegen de artikelen 74 bis en 74 ter van de gewijzigde Europol-verordening. Het Gerecht verklaarde dit beroep niet-ontvankelijk, omdat de EDPS niet rechtstreeks door de bepalingen werd geraakt. In hoger beroep voert de EDPS aan dat hij op grond van zijn onafhankelijke positie en het beginsel van institutioneel evenwicht bevoegd moet zijn om zijn toezichthoudende prerogatieven rechtstreeks bij de Unierechter te verdedigen.

IT 5666

Conclusie A-G: Facebook is niet gratis als je betaalt met persoonsgegevens

HvJ EU 19 nov 2026, IT 5666; C-643/25 (Verbraucherzentrale Bundesverband tegen Meta), https://itenrecht.nl/artikelen/conclusie-a-g-facebook-is-niet-gratis-als-je-betaalt-met-persoonsgegevens

HvJ EU Conclusie A-G Medina 19 november 2026, IEF 24045; RB 4225; IT 5666; IEFbe 4409; C-643/25; ECLI:EU:C:2026:1001 (Verbraucherzentrale Bundesverband tegen Meta). In deze zaak tussen de Duitse consumentenorganisatie Verbraucherzentrale Bundesverband e.V. en Meta Platforms Ireland Limited staat de vraag centraal of een digitaal platform als ‘gratis’ mag worden aangeprezen wanneer gebruikers hun persoonsgegevens moeten verstrekken en toestemming moeten geven voor het commerciële gebruik daarvan. Aanleiding is de mededeling ‘Facebook ist und bleibt kostenlos’ (‘Facebook is en blijft gratis’), die in februari 2015 op de Duitstalige registratiepagina van Facebook verscheen. De consumentenorganisatie stelt dat het gebruik van Facebook niet daadwerkelijk kosteloos is, omdat gebruikers in ruil voor toegang hun persoonsgegevens beschikbaar stellen. Volgens de organisatie is daarom sprake van een oneerlijke handelspraktijk in de zin van punt 20 van bijlage I bij Richtlijn 2005/29/EG betreffende oneerlijke handelspraktijken. Deze bepaling verbiedt het als ‘gratis’ aanprijzen van producten of diensten wanneer de consument daarvoor iets moet betalen, afgezien van bepaalde onvermijdelijke kosten. Nadat de Duitse rechters de vordering van de consumentenorganisatie hadden afgewezen, legde het Bundesgerichtshof een prejudiciële vraag voor aan het Hof van Justitie [IEF 23180]. Het wil weten of het verstrekken van persoonsgegevens en het verlenen van toestemming voor commercieel gebruik daarvan kan worden aangemerkt als een tegenprestatie in de zin van de richtlijn.

IT 5657

Beveiligingscamera's met privacymasker maken geen onrechtmatige inbreuk op privacy van buren

Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden 20 okt 2026, IT 5657; ECLI:NL:GHARL:2026:6851 ([appellanten] tegen [geïntimeerden]), https://itenrecht.nl/artikelen/beveiligingscamera-s-met-privacymasker-maken-geen-onrechtmatige-inbreuk-op-privacy-van-buren

Hof Arnhem-Leeuwarden 20 oktober 2026, IT 5657; ECLI:NL:GHARL:2026:6851 ([appellanten] tegen [geïntimeerden]). Het hof heeft geoordeeld dat bewoners van een appartementencomplex met hun beveiligingscamera's geen onrechtmatige inbreuk maken op de privacy van hun buren. Partijen wonen in een kleinschalig appartementencomplex, waar een van de huishoudens twee beveiligingscamera's in de woning heeft geplaatst die gericht zijn op de buitenruimtes aan de voor- en achterzijde. De buren maakten hiertegen bezwaar, omdat de camera's ook gemeenschappelijke ruimtes en hun privéterrein in beeld konden brengen. Zij vorderden daarom verwijdering van de camera's of aanpassing van de instellingen, zodat hun privacy niet langer geschonden zou worden. Daarnaast wilden zij een verbod op het maken van foto- en filmopnamen van henzelf en hun bezoek. De Rechtbank Midden-Nederland stelde de buren grotendeels in het gelijk en veroordeelde de eigenaren tot verwijdering van de camera's. In hoger beroep voeren de eigenaren echter aan dat de camera's zijn voorzien van een privacymasker, waardoor slechts een beperkt gedeelte van de gemeenschappelijke buitenruimte zichtbaar is. Volgens hen zijn de camera's noodzakelijk voor de beveiliging van hun eigendommen en veiligheid.

IT 5653

Professionele conclusies in medisch dossier vallen niet onder rectificatierecht AVG

Rechtbank Noord-Holland 18 aug 2026, IT 5653; ECLI:NL:RBNHO:2026:13230 ([verzoeker] tegen GGZ), https://itenrecht.nl/artikelen/professionele-conclusies-in-medisch-dossier-vallen-niet-onder-rectificatierecht-avg

Rb. Noord-Holland 18 augustus 2026, IT 5653; LS&R 2504; ECLI:NL:RBNHO:2026:13230 ([verzoeker] tegen GGZ). In deze zaak tussen [verzoeker] en Stichting GGZ Noord-Holland-Noord (GGZ) staat de vraag centraal of GGZ op grond van de artikelen 16 en 17 AVG verplicht is om bepaalde gegevens uit de medische dossiers van [verzoeker] te corrigeren of te verwijderen. [verzoeker] is van maart 2014 tot januari 2026 cliënt geweest bij GGZ en stelt dat zijn dossiers onjuiste gegevens bevatten over zijn vermeende betrokkenheid bij strafbare feiten. Volgens [verzoeker] zijn deze gegevens niet gebaseerd op politie- of justitiële informatie. Hij verzoekt daarom om rectificatie of verwijdering van deze gegevens en om alle derden die de informatie hebben ontvangen daarvan op de hoogte te stellen. GGZ verzet zich tegen het verzoek. Volgens GGZ heeft [verzoeker] onvoldoende concreet aangegeven welke persoonsgegevens objectief onjuist of onvolledig zijn. Daarnaast wijst GGZ op haar wettelijke verplichting om een medisch dossier bij te houden op grond van artikel 7:454 BW. De gegevens zijn deels afkomstig van derden en zijn onder meer gebruikt bij de beoordeling van een crisismaatregel.

IT 5650

HR: ING mag persoonsgegevens van voormalige klant registreren na beëindiging bankrelatie

Hoge Raad 6 nov 2026, IT 5650; ECLI:NL:HR:2026:1815 ([cliënt] tegen ING), https://itenrecht.nl/artikelen/hr-ing-mag-persoonsgegevens-van-voormalige-klant-registreren-na-beeindiging-bankrelatie

HR 6 november 2026, IEF 24027; IT 5650; ECLI:NL:HR:2026:1815 ([cliënt] tegen ING). In deze zaak tussen een voormalige klant en ING staat de vraag centraal of ING persoonsgegevens van de klant mocht opnemen in haar Gebeurtenissenadministratie en het Intern Verwijzingsregister (IVR). De klant exploiteert een eenmanszaak die onder meer handelt in oud ijzer en metalen. In 2021 kondigde ING aan de zakelijke bankrelatie te beëindigen, omdat de klant tijdens een periodiek cliëntenonderzoek onvoldoende inzicht had gegeven in het gebruik van zijn zakelijke rekeningen. Volgens ING kon zij daardoor onvoldoende voldoen aan haar verplichtingen op grond van de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft). Na beëindiging van de bankrelatie registreerde ING de gegevens voor acht jaar. Daarbij vermeldde zij onder meer dat de klant grote contante uitgaven had gedaan die niet konden worden verantwoord en onvoldoende maatregelen had genomen om betrokkenheid bij heling, witwassen en andere financiële criminaliteit uit te sluiten. De klant vordert verwijdering van zijn persoonsgegevens uit de Gebeurtenissenadministratie en schrapping van zijn registratie in het IVR. Volgens hem verwerkt ING strafrechtelijke persoonsgegevens in de zin van artikel 10 AVG, zonder dat aan de daarvoor geldende voorwaarden is voldaan. Het Hof Amsterdam verwerpt dit standpunt [IT 4871]. Volgens het hof bevatten de registraties geen concrete feiten en omstandigheden die een strafrechtelijke bewezenverklaring kunnen dragen. Daarnaast heeft ING volgens het hof een gerechtvaardigd en zwaarwegend belang bij de registratie, mede gelet op haar verplichtingen onder de Wwft

IT 5641

Deskundigenonderzoek naar datalek bij Bitvavo alleen onder geheimhoudingsvoorwaarden

Rechtbank Amsterdam 15 okt 2026, IT 5641; ECLI:NL:RBAMS:2026:10290 ([verzoeker 1] en [verzoeker 2] tegen Bitvavo), https://itenrecht.nl/artikelen/deskundigenonderzoek-naar-datalek-bij-bitvavo-alleen-onder-geheimhoudingsvoorwaarden

Rb. Amsterdam 15 oktober 2026, IT 5641; ECLI:NL:RBAMS:2026:10290 ([verzoeker 1] en [verzoeker 2] tegen Bitvavo). De rechtbank bepaalt dat een voorlopig deskundigenonderzoek naar een datalek bij cryptoplatform Bitvavo en de toegang van medewerkers tot klantaccounts pas mag plaatsvinden nadat partijen een geheimhoudingsovereenkomst hebben gesloten. De zaak betreft twee klanten van Bitvavo die vermoeden dat medewerkers zonder gerechtvaardigde reden hun accounts hebben ingezien en dat hun persoonsgegevens mogelijk betrokken zijn geweest bij een datalek in mei 2024. De rechtbank had bij tussenbeschikking van 21 mei 2026 al een voorlopig deskundigenonderzoek bevolen naar de vraag of hun gegevens bij het datalek betrokken waren en welke medewerkers tussen 1 januari 2024 en 1 september 2025 toegang tot hun accounts hadden gehad, wanneer en om welke reden. Bitvavo verzoekt de rechtbank haar eerdere feitelijke omschrijving aan te passen en voert aan dat bij het deskundigenonderzoek rekening moet worden gehouden met de privacy van haar medewerkers en de vereisten van noodzakelijkheid en proportionaliteit uit de AVG. De rechtbank ziet geen aanleiding om haar eerdere belangenafweging te wijzigen. Het belang van de verzoekers om te achterhalen welke medewerkers hun accounts hebben ingezien, weegt in dit geval zwaarder dan het privacybelang van de medewerkers. Daarbij acht de rechtbank vooral van belang dat fraudeurs die de verzoekers hadden benaderd, beschikten over zeer specifieke informatie, waaronder hun exacte cryptosaldi, de soorten cryptovaluta die zij bezaten en gegevens over hun beveiligingsmiddelen. Volgens de rechtbank onderscheidt deze informatie zich van gegevens die fraudeurs bijvoorbeeld via een datalek bij een derde zouden kunnen hebben verkregen.

IT 5640

HvJ EU: privacytoezichthouder kan inzagerecht klager niet categorisch uitsluiten

HvJ EU 5 nov 2026, IT 5640; ECLI:EU:C:2026:933 (Bayerisches Landesamt für Datenschutzaufsicht), https://itenrecht.nl/artikelen/hvj-eu-privacytoezichthouder-kan-inzagerecht-klager-niet-categorisch-uitsluiten

HvJ EU 5 november 2026, IT 5640; ECLI:EU:C:2026:933 (Bayerisches Landesamt für Datenschutzaufsicht). Het Hof van Justitie van de Europese Unie oordeelt dat een toezichthoudende autoriteit die een klacht op grond van artikel 77 AVG behandelt, zelf als verwerkingsverantwoordelijke in de zin van artikel 4, punt 7, AVG moet worden aangemerkt voor de persoonsgegevens van de klager die zij daarbij verwerkt. De zaak betreft een geschil tussen de Duitse journalist Joachim Lindenberg en het Bayerische Landesamt für Datenschutzaufsicht, de Beierse toezichthouder op gegevensbescherming. Lindenberg had bij de toezichthouder een klacht ingediend over een derde, waarna een onderzoeksprocedure werd ingesteld. Nadat de toezichthouder hem had meegedeeld dat bij deze derde inbreuken op de gegevensbeschermingsregels waren vastgesteld, verzocht Lindenberg op grond van artikel 15 AVG om inzage in zijn dossier. De toezichthouder wees dit verzoek af onder verwijzing naar artikel 20, lid 2, van de Beierse wet inzake gegevensbescherming, dat het recht op informatie en inzage in dossiers en bestanden van toezichthoudende autoriteiten uitsluit. Hoewel Lindenberg later alsnog inzage in het dossier kreeg, bleef hij een rechterlijk oordeel verlangen over de rechtmatigheid van de eerdere weigering. Het Hof overweegt dat een toezichthouder bij de behandeling van een klacht persoonsgegevens van de klager vastlegt, raadpleegt, opslaat en gebruikt en daarom als verwerkingsverantwoordelijke moet worden beschouwd. De toezichthouder is bijgevolg in beginsel verplicht de klager inzage te verlenen in de hem betreffende persoonsgegevens en de in artikel 15 AVG genoemde informatie. Dit recht omvat echter geen algemeen recht op inzage in het volledige administratieve dossier of alle documenten waarover de toezichthouder beschikt.

IT 5638

A-G Medina: automatische weigering betaalmethode kan onder verbod op geautomatiseerde besluitvorming vallen

HvJ EU 15 okt 2026, IT 5638; ECLI:EU:C:2026:871 (Universal Versand), https://itenrecht.nl/artikelen/a-g-medina-automatische-weigering-betaalmethode-kan-onder-verbod-op-geautomatiseerde-besluitvorming-vallen

HvJ EU Conclusie A-G 15 oktober 2026, IT 5638; ECLI:EU:C:2026:871 (Universal Versand). Advocaat-generaal Medina concludeert dat de automatische weigering van bepaalde betaalmethoden op basis van een geautomatiseerde kredietwaardigheidsbeoordeling onder artikel 22, lid 1, AVG kan vallen wanneer die weigering eraan in de weg kan staan dat een koopovereenkomst tot stand komt. De zaak betreft een geschil tussen de Oostenrijkse consumentenorganisatie Verein für Konsumenteninformation en postorderbedrijf Universal Versand GmbH. Het bedrijf beoordeelt de kans op wanbetaling van klanten via een geautomatiseerd proces voordat zij gebruik mogen maken van betaalmethoden zoals betaling op rekening of in termijnen. Bij nieuwe klanten wordt daarvoor een externe kredietwaardigheidscontrole uitgevoerd. Wanneer een klant bij het externe bedrijf niet bekend is of een ongunstige beoordeling krijgt, kan de gewenste betaalmethode automatisch worden geweigerd. De klant kan dan nog wel met bijvoorbeeld een creditcard of PayPal betalen en heeft bij een automatische weigering de mogelijkheid om een handmatige controle te verzoeken en het besluit aan te vechten. Volgens de consumentenorganisatie is deze praktijk systematisch in strijd met artikel 22 AVG. De advocaat-generaal overweegt dat een uitsluitend op geautomatiseerde verwerking gebaseerd besluit voor een klant rechtsgevolgen kan hebben of hem anderszins in aanmerkelijke mate kan treffen wanneer de weigering van bepaalde betaalmethoden ertoe kan leiden dat hij de overeenkomst niet kan sluiten, bijvoorbeeld omdat hij de koopprijs niet onmiddellijk kan voldoen. Het feit dat alternatieve betaalmethoden beschikbaar blijven, sluit de toepasselijkheid van artikel 22, lid 1, AVG daarom niet uit.

IT 5636

HvJ EU: netbeheerder niet verplicht conventionele meter aan te bieden bij weigering slimme meter

HvJ EU 5 nov 2026, IT 5636; ECLI:EU:C:2026:936 (Netz Niederösterreich () en compteurs intelligents)), https://itenrecht.nl/artikelen/hvj-eu-netbeheerder-niet-verplicht-conventionele-meter-aan-te-bieden-bij-weigering-slimme-meter

HvJ EU 5 november 2026, IT 5636; ECLI:EU:C:2026:936 (Netz Niederösterreich () en compteurs intelligents). Het Hof van Justitie van de Europese Unie oordeelt dat een netbeheerder op grond van richtlijn 2019/944 niet verplicht is tegemoet te komen aan de wens van een eindafnemer om geen slimme elektriciteitsmeter te ontvangen en in plaats daarvan een conventionele meter ter beschikking te stellen. De zaak betreft een geschil tussen een Oostenrijkse consument en netbeheerder Netz Niederösterreich GmbH over de vervanging van een conventionele elektriciteitsmeter door een slimme meter. De consument weigert de vervanging vanwege zorgen over elektromagnetische straling en de bescherming van haar persoonsgegevens. Zij stelt onder meer dat de gegevensoverdracht onvoldoende beveiligd is en dat zij niet kan controleren of de netbeheerder toegang tot haar verbruiksgegevens heeft verkregen. Het Hof overweegt dat de artikelen 19, 21 en 22 van richtlijn 2019/944, gelezen in samenhang met bijlage II, de invoering van slimme-metersystemen sterk aanmoedigen om energie-efficiëntie en de actieve deelname van consumenten aan de energiemarkt te bevorderen. Hoewel eindafnemers die niet over een slimme meter beschikken recht hebben op een conventionele meter die aan bepaalde minimumeisen voldoet, volgt hieruit geen algemeen recht om de installatie van een slimme meter te weigeren of in alle gevallen een conventionele meter te behouden.

IT 5637

A-G Szpunar: geen immateriële schade bij bewust uitgelokte AVG-inbreuken om schadevergoeding te verkrijgen

HvJ EU 5 nov 2026, IT 5637; ECLI:EU:C:2026:948 (Undelam), https://itenrecht.nl/artikelen/a-g-szpunar-geen-immateriele-schade-bij-bewust-uitgelokte-avg-inbreuken-om-schadevergoeding-te-verkrijgen

HvJ EU Conclusie A-G 5 november 2026, IT 5637; ECLI:EU:C:2026:948 (Undelam). Advocaat-generaal Szpunar concludeert dat een dynamisch IP-adres dat door een websitebeheerder automatisch aan een derde wordt doorgegeven, onder bepaalde voorwaarden een persoonsgegeven vormt in de zin van artikel 4, punt 1, AVG. De zaak betreft een geschil tussen een Duitse websitebeheerder en een internetgebruiker die met geautomatiseerde software websites bezocht waarop Google Fonts dynamisch was geïntegreerd. Door deze configuratie werden de lettertypen rechtstreeks van Google-servers geladen, waarbij het dynamische IP-adres van de bezoeker automatisch aan Google in de Verenigde Staten werd doorgegeven. De gebruiker had software ontwikkeld om dergelijke websites op te sporen en automatisch te bezoeken, waarna hij via zijn advocaat een financiële vergoeding verlangde wegens vermeende AVG-inbreuken. De websitebeheerder betaalde aanvankelijk 170 euro, maar vorderde dit bedrag later terug. Volgens de advocaat-generaal moet bij de kwalificatie van een dynamisch IP-adres als persoonsgegeven worden beoordeeld of de ontvanger beschikt over middelen waarvan redelijkerwijs valt te verwachten dat daarmee de betrokkene kan worden geïdentificeerd. Daarbij is een niet-onbeduidend identificatierisico voldoende. De mogelijkheid om het IP-adres te combineren met andere door Google verzamelde gegevens kan hierbij van belang zijn. Het staat aan de nationale rechter om dit te beoordelen. Wanneer de ontvanger over dergelijke identificatiemiddelen beschikt, vormt het IP-adres rechtstreeks een persoonsgegeven ten aanzien van die ontvanger en indirect ten aanzien van de websitebeheerder, mits deze wist of had moeten weten dat de ontvanger over die middelen beschikte.