Social media  

Hof Amsterdam 30 juni 2026, IT 5621; ECLI:NL:GHAMS:2026:1967 (SMC tegen Tiktok c.s.). In deze zaak tussen Stichting Massaschade en Consument (SMC), Stichting Take Back Your Privacy (STBYP) en Stichting Onderzoek Marktinformatie (SOMI) enerzijds en TikTok c.s. anderzijds staat de vraag centraal of SOMI in het kader van een collectieve actie nadere informatie moet verstrekken over haar financiering. TikTok c.s. verzoekt het gerechtshof Amsterdam op grond van artikel 22 Rv om SOMI te bevelen haar financiering nader toe te lichten. Volgens TikTok c.s. blijkt uit nieuwe informatie dat de overgrote meerderheid van de door SOMI aangeboden procescertificaten wordt gehouden door een onderneming van één persoon en dat Nederlandse betrokkenen mogelijk bijdragen aan de financiering van Duitse procedures van SOMI. Dit roept volgens TikTok c.s. vragen op over mogelijke belangenconflicten, het winstoogmerk van SOMI en de mate waarin zij de belangen van de Nederlandse betrokkenen voldoende waarborgt. TikTok c.s. verwijst daarnaast naar een ongepubliceerd tussenvonnis van de rechtbank Amsterdam van 27 mei 2026 in een collectieve actie van SOMI tegen X. Daarin is geoordeeld dat nog niet kan worden vastgesteld of SOMI voldoet aan het vereiste van artikel 3:305a lid 2 onder c BW. SOMI verzet zich tegen het verzoek.

Rb. Midden-Nederland 30 september 2026, IEF 23940; IT 5610; ECLI:NL:RBMNE:2026:6971 ([eiser] tegen [gedaagden]). Twee personen plaatsen op 12 juni 2025 een bericht op Facebook waarin zij een man beschuldigen van het herhaaldelijk verkrachten van een destijds negenjarig meisje. Het bericht wordt geplaatst op een persoonlijke Facebookpagina en in een openbare Facebookgroep. Hoewel de man niet bij naam wordt genoemd, is de beschuldiging door de specifieke combinatie van genoemde verenigingen tot hem herleidbaar. De man ontkent de beschuldiging en stelt dat het bericht zijn eer en goede naam aantast. In juli 2026 volgen twee nieuwe publicaties: een Facebookbericht over de aangifte van de dochter van gedaagden wegens seksueel misbruik in haar jeugd en een gedicht op een persoonlijke website. De man vordert verwijdering van de berichten, rectificatie, een verbod op toekomstige soortgelijke uitlatingen en een voorschot van € 3.000 op immateriële schadevergoeding. Ongeveer een week voor de mondelinge behandeling verwijderen gedaagden het oorspronkelijke Facebookbericht en plaatsen zij een rectificatie op de persoonlijke Facebookpagina van een van hen.

Rb. Zeeland-West-Brabant 10 juli 2026, IT 5493; ECLI:NL:RBZWB:2026:7232 ([eiser] tegen [gedaagde]). De voorzieningenrechter oordeelt dat een voormalig vrijwilligster de beheerdersrechten van een Facebookpagina aan de eisende organisatie moet overdragen. De vrijwilligster beheerde de pagina tijdens de samenwerking, maar weigerde na beëindiging daarvan de beheerdersrechten, waaronder de inlogcodes, te verstrekken omdat zij zich op het standpunt stelde rechthebbende op de Facebookpagina te zijn. De voorzieningenrechter acht voldoende spoedeisend belang aanwezig. De betreffende pagina heeft ongeveer 41.000 volgers en de organisatie heeft met verklaringen van donateurs voldoende onderbouwd dat het ontbreken van toegang tot de pagina gevolgen heeft voor de donaties. Voor de beantwoording van de vraag aan wie de beheerdersrechten toekomen, is volgens de voorzieningenrechter niet doorslaggevend wie volgens Facebook over die beheerdersrechten beschikt.

HvJ EU 3 september 2026, IEF 23795; IT 5499; IEFbe 4288; ECLI:EU:C:2026:682 (CY tegen Gândul Media Network SRL en HO). CY, een Roemeense lerares, publiceert op Facebook een tekst van 22 regels waarin zij ouders laat weten geen cadeaus te willen ontvangen bij de start van het schooljaar. Enkele dagen later neemt journalist HO de tekst integraal over in een artikel op de website van het online dagblad Gândul, zonder voorafgaande toestemming van CY. Volgens de verwijzingsbeslissing worden haar naam en een hyperlink naar de Facebookpagina pas later toegevoegd. Nadat de Roemeense rechters in eerste aanleg en hoger beroep oordelen dat de tekst niet voor auteursrechtelijke bescherming in aanmerking komt, vraagt de hoogste Roemeense rechter het Hof van Justitie om uitleg van artikel 2 onder a Richtlijn 2001/29. Het Hof oordeelt dat een tekst die op een sociaal netwerk is gepubliceerd en een mening over maatschappelijke praktijken bevat, onder het begrip ‘werk’ kan vallen wanneer hij een eigen intellectuele schepping vormt die de persoonlijkheid van de auteur weerspiegelt. De lengte van de tekst, de online publicatie en het al dan niet behoren tot een bepaald literair genre zijn daarbij op zichzelf niet relevant. Het is aan de nationale rechter om na te gaan of CY bij het schrijven van de tekst vrije en creatieve keuzes heeft gemaakt die in de tekst tot uitdrukking komen.

Rb. Oost-Brabant 14 juli 2026, IT 5475; ECLI:NL:RBOBR:2026:5057 ([eiser] tegen Meta). In deze zaak vordert [eiser] in kort geding dat Meta hem opnieuw toegang geeft tot zijn accounts op Instagram, Facebook, Messenger en Threads, op straffe van een dwangsom, en een voorschot van € 1.263,50 op zijn schade betaalt. Meta schakelde zijn Instagram-account op 9 juni 2025 uit omdat het account of de activiteiten daarop volgens Meta in strijd waren met haar beleid tegen seksuele uitbuiting, seksueel misbruik en naaktbeelden van kinderen, het CSEAN-beleid. Meta schakelde daarna ook zijn andere accounts uit. [eiser] betwist dat hij kinderpornografisch materiaal bezat of publiceerde en stelt dat Meta de gebruikersovereenkomst onterecht heeft beëindigd, onzorgvuldig heeft gehandeld en hem schade heeft toegebracht. Meta stelt dat [eiser] met haar gebruiksvoorwaarden en beleidsregels heeft ingestemd en dat de uitschakeling van de accounts gerechtvaardigd was om overtredingen van het CSEAN-beleid te sanctioneren en verplaatsing van het gedrag naar andere Meta-platforms te voorkomen. De Nederlandse rechter is bevoegd en past Nederlands recht toe. 

EHRM 19 mei 2026, IT 5445; ECLI:CE:ECHR:2026:0519JUD004158523 (Miladze tegen Georgië). In deze zaak plaatste Miladze, een Georgische burgeractivist, in december 2022 een openbare TikTok-video waarin hij kritiek uitte op het verkeers- en vervoersbeleid van Tbilisi en op het optreden van de burgemeester, politie- en veiligheidsfunctionarissen. Daarbij gebruikte hij herhaaldelijk zeer grove en seksueel expliciete beledigingen tegen deze functionarissen. De video werd meer dan 100.000 keer bekeken en ongeveer 600 keer gedeeld. Miladze werd wegens de video bestuursrechtelijk vervolgd. In hoger beroep bleef zijn veroordeling wegens verstoring van de openbare orde op grond van artikel 166 § 1 van de Georgische Code of Administrative Offences in stand en werd hem de wettelijke minimumboete van GEL 500, ongeveer € 180, opgelegd. De Georgische rechter beschouwde TikTok, mede gelet op bestaande nationale rechtspraak over cyberspace en sociale media, als een ‘public place’. Miladze klaagde bij het EHRM dat zijn veroordeling zijn vrijheid van meningsuiting uit artikel 10 EVRM schond. Volgens hem was de beperking onder meer niet voorzienbaar omdat de nationale bepaling niet op sociale media zou zien, en vormde zijn video politieke kritiek over een onderwerp van algemeen belang. 

Rb. Overijssel 23 juli 2026, IT 5413; ECLI:NL:RBOVE:2026:4535 ([eiser] tegen [gedaagde]). Partijen hebben een affectieve relatie gehad en hebben samen twee minderjarige kinderen. Aan [gedaagde] zijn eerder in het kader van zijn geschorste voorlopige hechtenis contact- en uitingsverboden opgelegd. Daarnaast verbiedt het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden hem in oktober 2025 gedurende één jaar om via openbare elektronische media informatie, berichten en meningen over [eiser] en de kinderen te publiceren. [Gedaagde] blijft daarna uitlatingen op sociale media plaatsen en verbeurt daarmee het maximale bedrag van € 50.000 aan dwangsommen. Vanaf februari en maart 2026 benadert hij ook de nieuwe werkgever en collega’s van [eiser] online en publiceert hij opnieuw berichten over de kinderen. Omdat de maximale dwangsom uit het eerdere arrest al is verbeurd, bestaat volgens de voorzieningenrechter geen financiële prikkel meer om dat arrest na te leven. [Eiser] heeft daarom voldoende spoedeisend belang bij nieuwe voorzieningen. [Gedaagde] verschijnt niet, hoewel hij behoorlijk is opgeroepen en van de mondelinge behandeling op de hoogte is. De voorzieningenrechter verleent verstek en wijst de vorderingen op grond van artikel 139 Rv grotendeels toe, omdat deze niet onrechtmatig of ongegrond voorkomen.

HvJ EU 16 juli 2026, IEF 23858; RB 4060; IT 5365; ECLI:EU:C:2026:592 (AGCOM tegen Google Ireland). De Italiaanse toezichthouder AGCOM legt Google een bestuurlijke boete van € 750.000 op wegens video’s op vijf YouTube-kanalen waarin gokwebsites werden gepromoot. Ook beveelt AGCOM Google om 630 video’s en soortgelijke content te verwijderen. De betrokken contentmaker nam deel aan het YouTube Partner Programme, waarbij Google en de maker reclame-inkomsten delen. Het Hof maakt bij de beoordeling van de Richtlijn elektronische handel onderscheid tussen het online maken van reclame voor gokactiviteiten en het hosten van video’s waarin dergelijke reclame voorkomt. De activiteit die bestaat in het online maken van gokreclame is intrinsiek met gokactiviteiten verbonden en valt buiten het toepassingsgebied van de richtlijn. Het online hosten van video’s met gokreclame valt daarentegen wel binnen dat toepassingsgebied, omdat hosting als zodanig niet intrinsiek met gokken is verbonden en in beginsel niet verschilt naargelang de aard van de opgeslagen content.

Rb. Den Haag 29 juni 2026, IEF 23707; IT 5382; ECLI:NL:RBDHA:2026:17586 ([eiser] tegen [gedaagde]). In deze zaak vordert eiser, een rapper, staking van de executie van dwangsommen die hij volgens gedaagde heeft verbeurd doordat een TikTok-fragment met beeldmateriaal van haar minderjarige kind online is blijven staan. In een eerder kort geding van 23 april 2026 is eiser veroordeeld om alle foto’s, video’s en enig ander herkenbaar beeldmateriaal van het kind van zijn sociale media te verwijderen en verwijderd te houden. Het bevel omvat uitdrukkelijk een videoclip waarin op de telefoon van eiser een foto van hem met het kind zichtbaar is. Aan het bevel is een dwangsom verbonden van € 5.000 per dag of dagdeel dan wel, naar keuze van gedaagde, per overtreding, met een maximum van € 250.000. Het vonnis is op 29 april 2026 betekend. Een fragment van de betreffende videoclip blijft daarna op het TikTok-account van eiser staan en wordt pas op 18 mei 2026 definitief verwijderd. Op 13 mei 2026 laat gedaagde eiser bevel doen tot betaling van € 60.000 aan op dat moment opgeëiste dwangsommen en laat zij bankbeslag leggen. Over de volledige periode van 1 tot en met 18 mei 2026 stelt zij zich op het standpunt dat eiser in totaal € 90.000 aan dwangsommen heeft verbeurd. Eiser vordert primair opheffing van de beslagen, staking van de executie en terugbetaling van reeds geïnde bedragen. Subsidiair vordert hij de executie op nihil te stellen, te beperken tot de periode tot en met 3 mei 2026 of tot een lager bedrag. Meer subsidiair vordert hij de executie te schorsen totdat in een bodemprocedure onherroepelijk is vastgesteld of en tot welk bedrag dwangsommen zijn verbeurd. Volgens eiser valt het TikTok-fragment niet onder het eerdere verwijderingsbevel. Daarnaast stelt hij dat hij het fragment na een waarschuwing van gedaagde op 3 mei 2026 heeft verwijderd, maar dat het door een technische fout of storing bij TikTok zichtbaar is gebleven of opnieuw online is verschenen. Hij beroept zich op onmogelijkheid tot nakoming in de zin van art. 611d Rv en op misbruik van executiebevoegdheid.

Rb. Amsterdam 24 juni 2026, IT 5338; ECLI:NL:RBAMS:2026:6415 ([eiseres] tegen [gedaagde]). De voorzieningenrechter van de rechtbank Amsterdam wijst de vorderingen af van [eiseres], een bekende televisiepersoonlijkheid, tegen [gedaagde], een kunstenaar met een TikTok‑kanaal. De zaak betreft een door [gedaagde] gepubliceerde TikTok‑video waarin screenshots van privéberichten tussen partijen worden getoond en van commentaar voorzien. Partijen kwamen in 2024 via Instagram met elkaar in contact. In februari 2025 bood [eiseres] [gedaagde] aan om vijf portretten te maken in verband met een televisieopname, waarvoor een budget van € 150 beschikbaar was. [gedaagde] achtte dat bedrag voor vijf portretten niet realistisch en ver onder haar gebruikelijke tarief. Naar aanleiding daarvan ontstond discussie tussen partijen. In mei 2026 plaatste [gedaagde] een TikTok‑video met delen van de chatgesprekken en haar eigen commentaar daarop. Die video werd vervolgens breed gedeeld en ook door derden verder verspreid. [eiseres] vordert in kort geding onder meer verwijdering van de publicatie, plaatsing van een rectificatie en verstrekking van screenshots of ander beeldmateriaal van alle over haar gedeelde posts. Zij stelt dat [gedaagde] met de video een eenzijdig en vertekend beeld heeft geschetst van de correspondentie tussen partijen, waardoor haar eer, goede naam en reputatie zijn geschaad. Volgens [eiseres] wordt ten onrechte de indruk gewekt dat zij [gedaagde] als kunstenaar voor eigen gewin wilde gebruiken. Zij beroept zich op haar persoonlijke levenssfeer en stelt dat sprake is van een onrechtmatige publicatie. [gedaagde] voert aan dat zij zich als kunstenaar niet serieus genomen voelde, dat het voorgestelde bedrag niet in verhouding stond tot het gevraagde werk en dat zij haar ervaring daarover mocht delen.