IT-leverancier schendt zorgplicht door gegevens niet vooraf veilig te stellen

Rb. Midden-Nederland 16 januari 2013, IT 5563; ECLI:NL:RBMNE:2013:BY7960 ([eiser] tegen [gedaagde]). [eiser] gaf [gedaagde] opdracht het besturingssysteem van zijn bijna zeven jaar oude Apple PowerBook te upgraden van Tiger naar Leopard. Daarbij had hij uitdrukkelijk aangegeven dat de gegevens op de laptop, waaronder een door hem geschreven boek, behouden moesten blijven. De kantonrechter oordeelt dat niet is komen vast te staan dat [gedaagde] de crash van de harde schijf heeft veroorzaakt; gelet op de ouderdom van de laptop kon niet worden uitgesloten dat de harde schijf ook bij gebruik door [eiser] zelf zou zijn gecrasht. Wel is [gedaagde] toerekenbaar tekortgeschoten in haar zorgplicht uit de overeenkomst van opdracht. Zij was de professionele partij, wist dat [eiser] weinig kennis van computers had, moest weten dat een upgrade risico op dataverlies meebracht en wist dat behoud van de gegevens voor [eiser] van groot belang was. Daarom had zij vóór aanvang van de werkzaamheden moeten proberen de gegevens veilig te stellen, bijvoorbeeld op een cd-rom, usb-stick of via webmail. De bepaling op het innameformulier dat [gedaagde] niet verantwoordelijk was voor verlies van data, bood haar geen bescherming, omdat die bepaling volgens de kantonrechter niet ziet op een tekortkoming in deze zorgplicht.

De gevorderde € 100 voor vervanging van de harde schijf wordt afgewezen, omdat het causaal verband met de schending van de zorgplicht ontbreekt. De schade wegens het opnieuw schrijven en vertalen van het boek staat volgens de kantonrechter wel in voldoende causaal verband met de tekortkoming. Tegelijkertijd is sprake van eigen schuld aan de zijde van [eiser], omdat hij zelf niet recenter en vaker een back-up had gemaakt, terwijl hij wist dat dit mogelijk was. Op grond van artikel 6:101 lid 1 BW vermindert de kantonrechter de vergoedingsplicht daarom met 50%, zonder toepassing van de billijkheidscorrectie. Van de gevorderde € 15.000 voor het opnieuw verrichten van het werk wordt € 7.500 toegewezen, vermeerderd met wettelijke rente vanaf 26 juli 2011. [gedaagde] wordt daarnaast veroordeeld in de proceskosten; het meer of anders gevorderde wordt afgewezen.

3.4. De kantonrechter is van oordeel dat [eiser] onvoldoende heeft onderbouwd dat

[gedaagde] toerekenbaar is tekortgeschoten in de uitvoering van deze overeenkomst.

Het is niet uitgesloten dat – zoals [gedaagde] aanvoert – de harde schijf van de powerbook ook gecrasht zou zijn indien [eiser] de powerbook had bediend. De powerbook was op het moment dat [gedaagde] de upgradewerkzaamheden wilde uitvoeren immers al bijna zeven jaar oud en economisch gezien afgeschreven. Dat de powerbook het op het moment van inname – zoals [eiser] aanvoert – wel zou hebben gedaan, rechtvaardigt daarom nog niet de conclusie dat de harde schijf door toedoen van [gedaagde] is gecrasht. Er zijn door [eiser] verder geen feiten en omstandigheden gesteld die erop wijzen dat dit wel het geval is geweest. De kantonrechter volgt [eiser] niet in zijn stelling dat alles wat na inname is gebeurd onder de verantwoordelijkheid van [gedaagde] valt en aan [gedaagde] moet worden toegerekend. Dit geldt temeer daar het zoals hiervoor is overwogen niet is uitgesloten dat de harde schijf ook zou zijn gecrasht indien [eiser] de powerbook had bediend.

3.5. De kantonrechter is echter wel van oordeel dat [gedaagde] toerekenbaar is tekortgeschoten in haar zorgplicht die zij in de gegeven omstandigheden tegenover [eiser] in acht had moeten nemen. Dit wordt als volgt gemotiveerd.

[gedaagde] is in de relatie met [eiser] aan te merken als “de professional” en had behoren te behoren te begrijpen dat [eiser] geen, althans weinig, verstand had van computers en software. [eiser] is immers met zijn powerbook en de eerder door hem bij [gedaagde] gekochte externe harde schijf teruggekomen, omdat het hem niet lukte om deze op elkaar aan te sluiten. Verder geldt dat [gedaagde] wist, althans als professional behoorde te weten, dat een upgrade van het besturingssysteem softwarematige risico’s met zich meebrengt en dat dit zelfs kan betekenen dat data verloren gaan. [eiser] heeft aan [gedaagde] benadrukt dat er geen data verloren mochten gaan. Dit is zelfs op het innamebewijs en afgiftebewijs onder de probleemomschrijving vermeld. Het was kennelijk in de visie van [gedaagde] nog zinvol om het besturingssysteem van de powerbook up te graden, ondanks de leeftijd van de powerbook en de daarin aanwezige harde schijf.

[gedaagde] had, gezien het voorgaande in onderlinge samenhang bezien, voordat zij met de upgradewerkzaamheden begon, moeten kijken of het nog mogelijk was om de data van de powerbook veilig te stellen. Het betreft hier een eenvoudige activiteit. [gedaagde] had dit in de winkel in bijzijn en met instemming van [eiser] kunnen doen door deze data, en meer in het bijzonder het boek, bijvoorbeeld op een cd-rom te branden, op een usb-stick te plaatsen of te mailen naar een webmail account. Indien de harde schijf op dat moment was gecrasht dan was [gedaagde] daarvoor niet aansprakelijk geweest, omdat dit ook bij [eiser] had kunnen gebeuren. Indien dit echter was gelukt dan waren de data veilig gesteld geweest.

Vaststaat dat [gedaagde] niet aan de hiervoor omschreven zorgplicht heeft voldaan. Dit betekent dat zij tegenover [eiser] toerekenbaar is tekortgeschoten.